چهل و چهارمين جشنواره فيلم فجر با یک انيميشن
چهل و چهارمين جشنواره فيلم فجر در حالي كار خود را با نمايش تنها انيميشن اين دوره آغاز كرد كه به نظر ميرسد، فيلمهاي انيميشن براي اين رويداد چيزي شبيه مهمان ناخواندهاند و ميزبان تمايل زيادي براي پذيرش اين آثار ندارد. امسال آنطور كه دبير جشنواره خبر داد بيش از سه انيميشن براي حضور در اين دوره اعلام آمادگي كرده بود كه جز «نگهبانان خورشيد» هيچ يك از آنها به جشنواره نرسيدند و منوچهر شاهسواري در مقام دبير كه امسال مسووليت انتخاب فيلمها را يك تنه برعهده داشت، تصميم گرفت اين فيلم را در كنار اثر ديگري كه بهطور كامل با هوش مصنوعي ساخته شده در بخش خارج از مسابقه قرار دهد. اين در حالي است كه در دورههاي گذشته تك انيميشن در بخش سوداي سيمرغ حضور داشت و علاوه بر فيلمنامه، كارگرداني و تهيهكنندگي در بخشهايي مانند موسيقي و تدوين و... با ديگر آثار به رقابت ميپرداخت. «تهران ۱۵۰۰»، «فيلشاه»، «پسر دلفيني» و «بچه زرنگ» در بخش مسابقه سينماي ايران در جشنواره فجر حضور داشتند بدون اينكه هيچ انيميشن ديگري در كنار آنها به رقابت بپردازد. اما شاهسواري امسال با اين بهانه كه «نگهبانان خورشيد» تك انيميشن جشنواره است، آن را به بخش سوداي سيمرغ راه نداد. شايد او فراموش كرده كه خود سال گذشته نام «پسر دلفيني ۲» را به عنوان فيلم برگزيده تماشاگران جشنواره فجر اعلام كرد و در همين دوره بود كه چهار انيميشن در كنار هم حضور داشتند و بخشي از تماشاگران جشنواره مديون اكران همين آثار در اين رويداد بودند يا اينكه «يوز» همين امسال تبديل به پرفروشترين انيميشن ايراني شد كه با فروشي نزديك به 90 ميليارد تومان بسياري از فيلمهاي سينماي ايران را پشت سر گذاشت و توانست يك و نيم ميليون مخاطب را به سالنهاي سينما بياورد.
شاهسواري در نشست خبري جشنواره از اينكه درخت انيميشن هر چند سال يكبار، بار ميدهد، گفت اما او انگار باز هم فراموش كرده بود كه در دو دوره قبلي اين رويداد كه اتفاقا خود دبيري يكي از اين دورهها را برعهده داشت، چهار انيميشن در كنار هم در جشنواره به رقابت ميپرداختند، نامزد دريافت جايزه شدند و فيلمسازان انيميشن حضور قابل توجهي در جشنواره و اكران عمومي داشتند. اما از آنجا كه جشنواره فجر ميزبان خوبي براي اين فيلمها نيست، كارگرداناني كه در اين عرصه فعاليت ميكنند، انگيزه زيادي براي حضور در اين رويداد ندارند و ترجيح ميدهند آثار خود را بدون نمايش در جشنواره به اكران عمومي بسپارند. تعدادي از آنها هم كه متمايل به حضور در اين رويداد هستند با مسدود بودن راه رقابت با ديگر آثار مواجه ميشوند، چراكه دبير جشنواره اينطور تصور ميكند كه تك انيميشن نميتواند با ديگر فيلمها به رقابت بپردازد. بدون توجه به اينكه انيميشنهايي كه همين امسال در سينماها به اكران درآمدند بيش از ۲ ميليون تماشاگر به سينماي ايران آوردند. اما با همه اينها فيلمسازان انيميشن كار خود را انجام ميدهند. آنها نه به جشنوارهها، بلكه به تماشاگراني دل بستهاند كه خانوادگي به تماشاي محصولات آنها مينشينند و فرزندانشان با اشتياق براي تماشاي اين فيلمها راهي سينماها ميشوند. اگر در ايران مديران جشنوارهها علاقهمند به حضور اين آثار در رويدادهاي سينمايي نيستند، راه جشنوارهها و اكرانهاي خارجي روي آنها بسته نيست و حتي آكادمي اسكار هم انيميشنهاي ايراني را نامزد دريافت جايزه و بعد برنده آن ميكند. همه اينها را اضافه كنيد به اينكه آثار انيميشن در همين اسكار بارها و بارها حتي پيش از اينكه بخش مجزايي براي آنها در نظر گرفته شود به رقابت با مهمترين فيلمهاي سينمايي جهان قرار گرفتند و چندين بار نامزد يا برنده جايزه بهترين فيلم، فيلمنامه، كارگرداني، موسيقي، صدا و ... شدند. اهالي سينما به خوبي ميدانند كه حضور خانوادهها به همراه فرزندانشان در سالن يكي از مهمترين عوامل موفقيت آثار سينمايي در گيشه است و انيميشنهاي ايراني به خوبي اين ظرفيت را دارند كه تماشاگر بسياري را به سالنها بياورند. در چنين وضعيتي به جاي اينكه انيميشن ايراني را ناديده بگيريم و آن را در گوشهاي تنها براي خالي نبودن عريضه قرار دهيم، براي حفظ سينماي ايران و حمايت از آن بايد از اين هنر صنعت نوپا حمايت كنيم و هواي آن را داشته باشيم. اين كار نه تنها كمك به يك يا چند فيلم، بلكه حفاظت از سينماي كشورمان است كه اين روزها بيش از هر زمان ديگري نياز به حمايت، كمك و البته اجراي عدالت دارد.
روزنامهنگار