• ۱۴۰۰ چهارشنبه ۲۵ فروردين
روزنامه در یک نگاه
امکانات
روزنامه در یک نگاه دریافت همه صفحات
تبلیغات
online صفحه ویژه كانال تلگرام روزنامه اعتماد

30 شماره آخر

  • شماره 4435 -
  • ۱۳۹۸ پنج شنبه ۱۷ مرداد

سن اميد به زندگي ايراني‌ها 75 سال شد

سيگنال‌هاي مثبت در تحليل آماري جمعيت ايران

جديدترين آمارهاي ارايه‌شده از سوي مديركل دفتر جمعيت، نيروي كار و سرشماري مركز آمار نشان مي‌دهد كه جمعيت ايران، به بيش از 83 ميليون نفر رسيده است. طبق گفته‌هاي علي اكبر محزون، در آخرين سرشماري كه در سال 1395 انجام شده، تعداد ايراني‌ها حدودا 80 ميليون نفر بوده اما حدفاصل سال‌هاي 95 تا 98 اين عدد از مرز 83 ميليون نفر عبور كرده است.

آمار جديد حاكي از آن است كه نرخ رشد جمعيت ايران در سه سال گذشته به‌طور ميانگين 1.24 درصد بوده است.

ديگر آمار مثبت قيدشده در صحبت‌هاي محزون به افزايش سن اميد به زندگي ايرانيان بازمي‌گردد؛ چنان‌كه سن اميد به زندگي در ايران از 59 سال ثبت شده در زمان پيروزي انقلاب اسلامي، به 75 سال در دوره فعلي رسيده است. زنان ايراني 75.5 سال و مردان ايراني 72 سال اميد به زندگي دارند. در حال حاضر 25 ميليون و 600 هزار خانوار در ايران زندگي مي‌كنند كه به‌طور متوسط هر خانوار شامل 3.23 نفر است.

 

كاهش نرخ تولد

آنچه در صحبت‌هاي محزون نگران‌كننده به نظر مي‌رسد، افزايش شيب رشد جمعيت سالمند كشور و كاهش تعداد جوانان و نرخ تولد است.

براساس آمارهاي ارايه‌شده از سوي مديركل دفتر جمعيت، نيروي كار و سرشماري مركز آمار، برآورد‌هاي جمعيت امسال نشان مي‌دهد حدود 24.6 درصد جمعيت كشور زير 15 سال، 22 درصد يعني حدود 18 ميليون و 269 هزار نفر جمعيت جوانان 15 تا 29 سال، حدود 47 درصد جمعيت كشور، ميانسال 30 تا 64 ساله و6.4 درصد جمعيت بالاي 65 سال است. اكنون جمعيت سالمند بالاي 60 سال كشور با رقم 8 ميليون و 231 هزار نفر، حدود 9.9 درصد جمعيت كشور است.

آنچه در اين آمارها بيشترين اهميت را دارد رسيدن نرخ رشد جمعيت سالمند به 3.62 درصد است. تا پيش از سال 1375 عمده جمعيت يعني بيش از 40 درصد زير 15 سال بودند و از سال 75 تا 90 در فاز جواني جمعيت قرار داشتيم و از سال 90 به بعد وارد فاز ميانسالي شديم.

نرخ رشد جمعيت سالمند در حالي افزايش يافته كه هنوز نرخ رشد جمعيت ايران از دهه 60 تاكنون روند كاهشي خود را ادامه داده است. آمارها نشان مي‌دهد در سرشماري سال 1365، ايران رشد جمعيتي 3.9 درصدي داشته و در سرشماري‌هاي بعدي اين عدد 1.9، سپس 1.6 و بعد از آن 1.3 و سپس 1.2 درصد بود و برآورد‌هاي رسمي نشان مي‌دهد تا افق سال 1430 كاهش شاخص رشد جمعيت ادامه خواهد داشت.

همزمان با كاهش روند نرخ رشد جمعيت، تعداد جوانان ايراني نيز به شكلي قابل‌توجه كاهش يافته است تا ايران كه در سال‌هاي نه چندان دور دغدغه چگونگي مديريت تعداد بالاي جمعيت جوان خود را داشت، امروز با كاهش قابل‌توجه تعداد جوانان مواجه شود.

طبق آخرين بررسي‌هاي انجام‌شده، ايران در سال 1390 بيست و سه ميليون و 700 هزار نفر جمعيت جوان 15 تا 29 سال داشته و در مدت 5 سال اين رقم به 20 ميليون نفر و اكنون به 18 ميليون نفر كاهش يافته است، يعني جمعيت جوان كشور با نرخ رشد منفي3.24 درصد در حال كاهش است.

طبق پيش‌بيني‌هاي انجام‌شده، در سال 1400، سهم سالمندي جمعيت از مرز 10 درصد عبور مي‌كند و اين عدد در سال 1420 به مرز 19.4 درصد و در سال 1430 به مرز 26.1 درصد خواهد رسيد، يعني در آن زمان يك‌چهارم جمعيت كشور سالمند خواهند بود.

با وجود پيش‌بيني‌هاي منفي كه از كاهش رشد جمعيتي كشور در سال‌هاي آينده حكايت مي‌كند، رييس كميته مطالعات جمعيتي شوراي عالي انقلاب فرهنگي از برنامه‌ريزي براي مقابله با اين روند خبر داده است.

به گفته محمودي طرح جامع جمعيت و تعالي خانواده در ماه گذشته توسط كميسيون فرهنگي مجلس تصويب و به هيات رييسه مجلس ارسال و اشكالات قانوني آن رفع شده است و اين اميد وجود دارد كه زودتر به صحن علني مجلس برود.

او درباره ابعاد مختلف برنامه‌هاي پيش‌رو در حوزه جمعيت توضيح داد: هدفگذاري شده است تا سال 1404 به ميانگين دو‌ و نيم فرزند براي هر زوج برسيم. كاهش رشد جمعيت موجب كاهش جمعيت در سن كار مي‌شود. افراد در سن كار تا سال 2030 و 2040 افزايش نسبي دارد و سپس از آن زمان افراد در سن كار كاهش خواهد يافت. يكي از علت‌هاي رشد اقتصادي قدرت‌هاي نوظهور مانند چين و هندوستان رشد جمعيت بالا و رشد توليد ناخالص داخلي آنهاست. تلاش اين است كه ايران نيز به سمت تعادل جمعيت در سال‌هاي آينده حركت كند.

علت اصلي پيگيري جدي اين طرح‌ها آمارهاي جديدي است كه از وضعيت زاد و ولد در سال‌هاي گذشته به ثبت رسيده است. محمودي در اين رابطه گفت: ميزان تولد در سال 95، يك ميليون و 527 هزار تولد و در سال 96، يك ميليون و 480 هزار و در سال 97 به يك ميليون و 366 هزار تولد رسيد كه يكي از بيشترين كاهش‌هاي نرخ زاد و ولد در طول تاريخ كشورمان است. ميزان تولد در سه ماه امسال نسبت به سه ماه پارسال نيز حدود 13 درصد كاهش يافته است. در سال 1397، 344 هزار تولد داشتيم كه اين رقم در سه ماه سال 98 با كاهش 45 هزار تولد به 299 هزار تولد رسيده كه اين ميزان كاهش در سه دهه اخير سابقه نداشته است. اين نشان مي‌دهد سياست‌هاي كلي جمعيت و بقيه سياست‌هاي تدوين‌شده جمعيتي بايد جدي گرفته شود.

براي مقابله با اين روند دو برنامه 5 ساله تدوين شده كه وزارت بهداشت مسووليت اجراي آن را بر عهده گرفته است و در اين زمينه برنامه‌ريزي براي مبارزه با ناباروري زوجين يكي از اصلي‌ترين برنامه‌هايي است كه از سوي نهادهاي تصميم‌گير دنبال خواهد شد.

ارسال دیدگاه شما

ورود به حساب کاربری
ایجاد حساب کاربری
عنوان صفحه‌ها
کارتون
کارتون