دلار بازار سرمايه را نجات داد
سيد محمدرضا اعلمي
بررسي وضعيت بازار بورس از اهميت ويژهاي برخوردار است. اهميت اين موضوع از اين جهت است كه تصميمات مهم سرمايهگذاري مبني بر ورود سرمايه و نحوه مديريت ريسك و اتخاذ استراتژيهاي نهادهاي مالي و اشخاص حقيقي و حقوقي وابسته به آن است. اينكه ما در چه بازاري قرار داريم، يعني در ابتداي يك بازار صعودي هستيم يا ميانه راه يا در انتهاي يك بازار صعودي قرار داريم؟ بازار به لحاظ حجم معاملات قوي عمل ميكند يا ضعيف؟ وضعيت شاخصهاي بازار يعني شاخص كل و شاخص هموزن نسبت به هم چگونه هستند؟ آيا بازار به لحاظ پارامترهاي كلان اقتصادي درست عمل ميكند يا شاخصها راه ديگري را ميروند، يعني ميان رفتار شاخصها و پارامترهاي كلان اقتصادي تضاد وجود دارد؟ قبل از بررسي وضعيت بازار بايد به اين موضوع بپردازم كه تحليل شاخص كل بازار بورس را بايد به سه بخش زماني متفاوت تقسيم كنيم تا بتوانيم در مورد آن درست تصميم بگيريم.يك بخش مربوط به دامنه نوسان مثبت و منفي 7 درصد است و بخش ديگر دامنه نوسان 3 درصدي و نهايتا زماني كه حجم مبنا براي تمامي سهامهاي بورسي يك قرار گرفت. اين تقسيمبندي از اين جهت است كه تغيير در ريزساختارهاي بازار بورس سبب تغيير نوع رفتار شاخص ميشود و اين موضوع بايد مورد توجه تحليلگران حرفهاي قرار گيرد. از اين جهت كه محدود كردن دامنه نوسان سبب كم شدن نقدشوندگي سهام و بيشتر شدن رفتار احساسي در معاملات و صفنشينيهاي زياد در نمادهاي مختلف ميشود و نهايتا قرار دادن حجم مبنا روي عدد يك سبب تشديد بيشتر رفتار احساسي شده است. از اين رو با كمي تزريق نقدينگي در بازار يا ممانعت از فروش سهام در برخي نمادها به راحتي ميتوان شاخص كل بازار را هدايت كرد. بررسي وضعيت كلي بازار نشان از آن دارد كه محرك اصلي مثبت بودن شاخص كل در اين روزهاي بازار سرمايه، افزايش نرخ دلار است. افزايش نرخ دلار تاثير مستقيم بر رشد برخي نمادهاي صادراتمحور گذاشته است. عملا رشدهاي اخير بازار به خاطر افزايش توليد و توسعه كسب و كار نبوده است و صرفا بازار دارد خودش را با قيمتهاي جديد بر اساس تورم منطبق ميكند، از اين رو در شرايط حساس كنوني كه ريسكهاي سياسي و غير سياسي زيادي به صورت سيستماتيك روي كشور ما سايه انداخته است، اين رفتار شارپگونه شاخص كل بدون هيچ اصلاحي ميتواند منجر به يك ريزش شارپي شود. مگر اينكه در ميانه اين روند صعودي شاهد يك اصلاح موقتي باشيم. اين موضوع اهميت مديريت ريسك را در شرايط فعلي دوچندان ميكند. هر تصميمي براي خريد در شرايط فعلي بايد با بررسي سختگيرانه آيتمهاي بنيادي همراه باشد، از اين رو با كمك گرفتن از ابزارهاي مشتقه ميتوان به مديريت ريسك پرتفوي پرداخت . از قراردادهاي آپشن ميتوان به عنوان بيمه سهام خود استفاده كرد. با اين حال شاخص كل در يك روند صعودي قرار گرفته كه دامنه محدود 3درصد و حجم مبناي يك سبب رفتار شارپي آن شده است. اصلاح ريزساختارهاي بازار سرمايه در شرايط رونق بازار امكانپذير است و كوتاهي در اين زمينه سبب ازدست رفتن فرصتهاست. كارشناس بازار سرمايه